Codzienność rynku pracy, czyli oczekiwania kandydatów

Trudno dziś wskazać jeden argument decydujący o tym, dlaczego kandydaci wybierają konkretną ofertę pracy. Ilu kandydatów, tyle oczekiwań wobec wymarzonego miejsca pracy. Co ważne, obecnie liczą się nie tylko wysokie zarobki, ale coraz częściej także elastyczne warunki zatrudnienia. Jakie są oczekiwania kandydatów i jak firmy mogą kształtować środowisko pracy, by przyciągnąć i zatrzymać talenty? Jak to wygląda na świecie, a jak na naszym podwórku?

2018-03-21 15:04:06

Zapewnienie elastycznego środowiska pracy stało się warunkiem koniecznym dla pozyskania i zatrzymania największych talentów. Taka polityka przynosi obopólne korzyści i odzwierciedla potrzeby zarówno pracowników, jak i pracodawców. Zdaniem badaczy z Alfred P. Sloan Center on Aging and Work przy Boston College „Postępujący proces umiędzynarodowienia przedsiębiorstw, zarówno w zakresie sprzedawanych produktów oraz świadczonych usług, jak i zatrudnianych dostawców, wymaga od organizacji elastyczności miejsca i czasu pracy, co umożliwia komunikację z klientami na całym świecie”.

Kandydaci przyznają, że przy podejmowaniu decyzji zawodowych elastyczność godzin pracy staje się dla nich coraz bardziej istotna. W wielu krajach waga tego czynnika zwiększyła się aż o 20-30% na przestrzeni roku. Elastyczny grafik jest jednym z trzech najważniejszych czynników branych pod uwagę podczas dokonywania wyborów zawodowych dla blisko 40% respondentów na całym świecie.

Obowiązek pracy przy biurku w ściśle określonym miejscu oraz czasie to dziś archaizm. Obecnie ponad dwie trzecie (63%) kandydatów uważa, że dobre wykonanie zadania nie zależy od ich obecności przy biurku. Rozwój technologii diametralnie zmienił kulturę pracy w wielu organizacjach.

W rezultacie coraz więcej przedsiębiorstw decyduje się na wprowadzenie polityki elastyczności. Tym samym firmy, które postawiły na stworzenie bardziej elastycznego środowiska pracy, mogą mieć przewagę w pozyskiwaniu i zatrzymywaniu najbardziej pożądanych talentów.

Równowaga między życiem zawodowym i osobistym (choć bywa też pobożnym życzeniem), możliwa dzięki rozwojowi technologii, jest celem wszystkich kandydatów bez względu na ich wiek. Powszechnie wiadomo, iż brak równowagi między życiem zawodowym a prywatnym wpływa negatywnie na pracownika. Mniejsza motywacja, zniechęcenie, problemy emocjonalne i agresja – to niektóre skutki braku work-life balance.

Czym właściwie jest elastyczność? Jaka jest jej definicja? Pod pojęciem elastycznego środowiska pracy kryje się szerokie spektrum rozwiązań i możliwości, które pozwalają pracownikom na samodzielne decydowanie np. o przerwach w pracy, urlopach opiekuńczych czy pracy zdalnej. Można już dziś wyszczególnić kilka cech charakterystycznych dla elastycznego miejsca pracy:

  1. Elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.
  2. Praca zdalna w pełnym lub niepełnym wymiarze godzin.
  3. Samodzielne ustalanie dni i godzin pracy.
  4. Praca zdalna w niepełnym wymiarze godzin.
  5. „Skompresowany” tydzień pracy/zmiany.
  6. Nieograniczony płatny urlop.
  7. Urlopy opiekuńcze.
  8. Możliwość bezpłatnego urlopu lub przerwy w wykonywaniu zawodu (np. przedłużony urlop).

Wdrożenie wszystkich wyżej wymienionych rozwiązań może okazać się niemożliwe dla wielu organizacji i w praktyce niezwykle rzadko mogą jednocześnie występować „w przyrodzie”, niemniej jednak wielość możliwości interesuje kandydatów na różnych etapach życia i w każdym wieku.

Jak wynika z raportu „Praca dla mnie – analiza potrzeby elastyczności”, przygotowanego przez ManpowerGroup, elastyczne godziny pracy stają się jednym z trzech najważniejszych czynników motywujących do podjęcia zatrudnienia na świecie. Wzrost znaczenia elastycznego grafiku jest spowodowany wieloma czynnikami lokalnymi, m.in. obecnością międzynarodowych korporacji, zróżnicowaniem siły roboczej (np. dużą liczbą przedstawicieli pokolenia Y), istnieniem związków zawodowych, wpływem firm technologicznych na rynek, gospodarką i poziomem zatrudnienia oraz długim czasem dojazdu do pracy ze względu na ruch uliczny, słabą infrastrukturę lub brak transportu publicznego.

Nasi pracodawcy nie odstają od zagranicznych i także dostrzegają potrzeby kandydatów, oferując „nowoczesne”, czy właściwie rzecz ujmując „teraźniejsze”, warunki pracy, aby zachęcić, pozyskać i zatrzymać najbardziej utalentowanych pracowników. Pracodawcy, którzy nie zareagują na potrzeby zmieniającego się świata, są skazani na odpływ kadry i spore wyzwania z uzupełnieniem pracowników.

Raport ManpowerGroup potwierdza, że dość często potrzeby elastycznych godzin wykonywania swoich obowiązków czy miejsca ich wykonywania wynikają z czynników logistycznych. Wybory kandydatów różnią się ze względu na złożone relacje między czynnikami logistycznymi, gospodarczymi i kulturowymi, charakterystycznymi dla każdego kraju oraz tym, co motywuje pracowników z danego regionu do podjęcia zatrudnienia. Przykładem może być Argentyna, gdzie ogromnym problemem osób dojeżdżających do pracy jest transport publiczny. Nie można polegać na rozkładzie jazdy pociągów, dlatego możliwość pracy z domu jest wybawieniem. W naszym kraju też znajdziemy coraz więcej przykładów na to, że lokalizacja biura potencjalnego pracodawcy jest aspektem poruszanym podczas procesu rekrutacji. W rezultacie elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy oraz możliwość wykonywania zadań z domu są przez kandydatów wysoce pożądane.

Bez względu na rodzaj elastycznego grafiku kandydaci poszukują szerokiej gamy rozwiązań pozwalających na zachowanie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym.

Znajomość preferencji potencjalnych pracowników oraz umiejętność wykorzystania takich informacji do przyciągania i zatrzymywania największych talentów jest niezwykle ważna dla pracodawców. Elastyczne godziny zatrudnienia są istotne dla rozwoju kariery kandydatów: ich celem jest znalezienie pracy na całe życie. Rekruterzy i specjaliści ds. HR są coraz bardziej świadomi tego, że najlepszym rozwiązaniem jest zaoferowanie potencjalnym pracownikom elastycznych warunków pracy. Niemniej jednak zachęcenie do takich praktyk przedstawicieli kierownictwa jest już trudniejszym zadaniem. W Polsce najbardziej oczekiwanym aspektem elastyczności jest nieokreślony czas rozpoczęcia i zakończenia pracy. Czasy pracy „od-do” wyraźnie zanikają.

Warta podkreślenia dla pełnego obrazu tego zjawiska jest informacja, iż wyżej opisana potrzeba elastycznego środowiska pracy nie ma wieku ani płci. Pracujący rodzice potrzebują elastycznych rozwiązań, aby pogodzić karierę zawodową z życiem rodzinnym. Starsi pracownicy chcieliby korzystać z interesujących ich opcji pracy w niepełnym wymiarze godzin. Z kolei przedstawiciele pokolenia Y stawiają na elastyczność, ponieważ są przyzwyczajeni do możliwości, jakie dają im nowe technologie.

Przez wiele lat wierzono, że elastyczne środowisko pracy sprawdza się lepiej w konkretnych branżach: programiści mają większą szansę na pracę zdalną niż lekarze czy pielęgniarki, chociaż rozwój telemedycyny może zmienić dotychczasowy model opieki zdrowotnej. Niemniej jednak preferencje kandydatów w tym zakresie wciąż różnią się w zależności od sektora.

Z drugiej strony motywacje pracowników są uniwersalne, a rodzaj pracy oraz ocena wyników są kluczem do dostosowania elastycznych rozwiązań do potrzeb personelu i pracodawcy.

Rozwój gospodarki zadań jest szeroko komentowanym tematem w mediach. Zgodnie z raportem „Praca dla mnie – analiza potrzeby elastyczności” 36% osób aktywnych zawodowo preferuje model pracy inny niż etat. Oznacza to, że zatrudnianie pracowników w oparciu o model kontraktowy lub projektowy sprawia, że organizacje lepiej dostosowują się do wymagań rynku. Niejednokrotnie jest to szybsze rozwiązanie: wymaga mniej etapów weryfikacji przez menedżerów czy dział HR i pozwala na pominięcie wystawiania ogłoszeń. Wzrost zainteresowania takim rodzajem pracy odnotowano na całym świecie, ze szczególnym uwzględnieniem krajów Ameryki Południowej. Z kolei kandydaci w Polsce, Indiach i Chinach wolą pracować na tradycyjny etat. Może to wynikać z charakterystycznych dla tych krajów ograniczonych możliwości ekonomicznych i mniejszej mobilności pracowników, co wzmacnia ich potrzebę stabilności i ciągłości zatrudnienia.

Ze względu na to, że elastyczne godziny pracy są często związane z pracą w niepełnym wymiarze godzin, a gospodarka zadań umożliwiła wykształcenie się nowych modeli zatrudnienia, można by założyć, że etatowcy nie są zainteresowani tego typu rozwiązaniami. Jednak nic bardziej błędnego. Wśród osób, które wymieniają elastyczność, jako jeden z trzech najważniejszych czynników wpływających na decyzję o zatrudnieniu, większość (54%) stanowią kandydaci preferujący pracę w pełnym wymiarze godzin. Organizacje zatrudniające pracowników na etat powinny uświadomić sobie, że elastyczne środowisko pracy jest dla nich istotne: kandydaci chcą pracować 40 godzin tygodniowo, ale potrzebują elastycznych rozwiązań, aby móc osiągnąć równowagę między karierą a życiem prywatnym. Istnieje również silna korelacja między elastycznymi godzinami pracy a projektowym modelem zatrudnienia. Osoby, które preferują taki rodzaj pracy, częściej zgłaszają potrzebę częściowej lub całkowitej pracy zdalnej. Z kolei respondenci, którzy wolą pracę kontraktową, często mają możliwość decydowania o czasie i miejscu wykonywania powierzonych im zadań, co pozwala na samodzielne zarządzanie pracą i osiągnięcie harmonii w życiu.

Nic nie wskazuje na to, by kandydaci przestali oczekiwać elastycznych warunków pracy. Osoby, które miały okazję pracować zdalnie lub samodzielnie wybierać godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy, aby swobodnie zarządzać swoim czasem, rzadko są gotowe zrezygnować z tego przywileju. Przedsiębiorstwa, chcąc pozyskać i zatrzymać najbardziej utalentowanych profesjonalistów, muszą odpowiedzieć na te potrzeby. Co więcej, preferencje pracowników i postępująca globalizacja gospodarki zapowiadają ogromną zmianę na rynku. Presja rozszerzenia zasięgu świadczonych usług i dopasowania się do klientów i dostawców z całego świata sprawia, że modele biznesowe – a nie tylko kandydaci – zmierzają w stronę coraz bardziej elastycznych warunków pracy. Wyzwania obecnego rynku pracy niezależne od położenia geograficznego, to coraz bardziej doskwierający wszystkim pracodawcom niedobór talentów oraz potrzeba stałego dopasowywania się do oczekiwań kandydatów. Gdy jeszcze kilka lat temu odpowiadałem na pytanie o to, czym zajmuję się w pracy, mówiłem – znajduję pracę dla kandydatów. Dziś odpowiadam – szukam kandydatów do pracy.

Dane wykorzystane w artykule pochodzą z raportu „Praca dla mnie – analiza potrzeby elastyczności”. Raport został przygotowany przez ManpowerGroup i jest dostępny bezpłatnie na stronie internetowej www.manpowergroup.pl.

Autor: Marek Strojkowski, ekspert ManpowerGroup

O autorze: Duszą negocjator, sercem HR-owiec. W ManpowerGroup, na stanowisku Strategic Account Managera, odpowiada za kluczowych klientów. Z firmą związany od 2012 roku, a z branżą doradztwa personalnego od 2011 roku.

Pierwsze kroki w karierze stawiał w sektorze telco i automotive, z którym w ramach sprzedaży B2B związany był przez 13 lat. Praca ta nauczyła go empatycznego podejścia do potrzeb klientów oraz podejmowania szybkich decyzji na dynamicznie zmieniających się rynkach. Interesuje się coachingiem i tajnikami pracy trenerskiej. Absolwent Filologii Angielskiej Uniwersytetu Warszawskiego.

ZNAJDŹ NAS: