Dołącz do czytelników
Brak wyników

Prawo i podatki

13 października 2018

NR 2 (Czerwiec 2018)

Ochrona prawa do firmy

0 151

Mieć firmę czy być firmą – oto jest pytanie. Co rozumiemy pod pojęciem firmy, a co na ten temat mówi ustawodawca?

Dla przybliżenia istoty problemu warto na początku wspomnieć, iż potoczne rozumienie pojęcia „firma” nie koresponduje z wprowadzonym przez ustawodawcę kodeksowym pojęciem. Zgodnie bowiem z art. 434 Kodeksu cywilnego (dalej: k.c.) firmę posiada każda osoba fizyczna, która z prowadzeniem działalności gospodarczej nie musi mieć nawet nic wspólnego. Dla każdego człowieka firmą jest jego imię i nazwisko. Prowadzący działalność gospodarczą lub zawodową – tzn. przedsiębiorca – zobligowany jest do występowania pod firmą, następnie k. c. jednoznacznie wskazuje, iż osoba prawna także posiada firmę, za którą uważana jest jej nazwa.

Mam firmę – jak mogę ją chronić? Czyli słów kilka o tym, jak wygląda naruszenie mojego prawa do firmy i jak nie pozostawać biernym wobec działań konkurencji.

Mając na uwadze problematykę naruszeń prawa do firmy, należy wskazać, że ochrony musimy poszukiwać na gruncie art. 23 k.c., art. 24 k.c., art. 43 k.c. i art. 551 k.c. oraz ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. W tym miejscu przytoczyć należy wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 31 sierpnia 2007 r., sygn. akt V ACa 427/07: „w przypadku stwierdzenia czynu nieuczciwej konkurencji określonego w art. 5 [ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji – Czynem nieuczciwej konkurencji jest takie oznaczenie przedsiębiorstwa, które może wprowadzić klientów w błąd co do jego tożsamości, przez używanie firmy, nazwy, godła, skrótu literowego lub innego charakterystycznego symbolu wcześniej używanego, zgodnie z prawem, do oznaczenia innego przedsiębiorstwa. – przyp. aut.] uprawnionemu służą określone – roszczenia przewidziane w art. 18 cyt. ustawy”. Dalej w tym samym orzeczeniu sąd zaznacza, iż „firma jest dobrem, któremu przyznana została ochrona, a zatem jest prawem podmiotowym przedsiębiorcy skutecznym erga omnes”. Zostało zatem wyraźnie określone przez sąd, iż firma, tj. oznaczenie przedsiębiorstwa, choćby nawet nie była chroniona w drodze zarejestrowanego znaku towarowego, jest dobrem, którego naruszenie rodzi po stronie uprawnionego możliwość żądania usunięcia skutków takiego bezprawnego działania. 

Kiedy moja firma podlega ochronie prawnej?

Pytanie pozornie wydaje się bezsporne – zarejestrowaliśmy działalność czy spółkę o danej nazwie, więc przysługuje nam ochrona ze strony państwa. Czy na pewno? Zastanówmy się w tym miejscu, od którego momentu nasza firma tak naprawdę będzie przez prawo chroniona i czy mówimy tutaj o ochronie absolutnie bezwzględnej.

Z pomocą przychodzą nam liczne orzeczenia polskich sądów. Na ich podstawie możemy z łatwością stwierdzić, iż o fakcie naruszenia prawa do firmy nie przesądza samo zarejestrowanie identycznego lub podobnego do nazwy znaku towarowego na rzecz innego przedsiębiorstwa. Elementem istotnym, który musi być brany pod uwagę, jest niebezpieczeństwo wprowadzenia klienta w błąd co do tożsamości przedsiębiorstwa. Dalej na ten temat wypowiedział się również NSA w wyroku z dnia 17 września 2008 r., w sprawie o sygn. akt II GSK 406/08 „wyłączność prawa do »firmy« nie jest zupełna, a jej granice wyznacza zasięg terytorialny, przedmiotowy, faktycznej działalności używającego nazwy. Tylko w tych granicach może dojść do kolizji pomiędzy podobnymi: nazwą przedsiębiorstwa i znakiem towarowym”. Od którego momentu ustawodawca przewiduje ochronę, na którą możemy się powołać?

W przypadku gdy konkurencja nie poprzestaje na naruszaniu naszego prawa do firmy, a np. próbuje naśladować wytwarzane przez nas produkty lub też rozpowszechnia na nasz temat informacje nieprawdziwe, wprowadzające w błąd, może podlegać odpowiedzialności karnej. 

Wydawać by się mogło, iż rozsądnym rozwiązaniem byłoby objęcie ochroną danej nazwy od momentu jej ujawnienia w rejestrze czy ewidencji (w zależności od tego, w jakiej formie prowadzon...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "MŚP Biznes"
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • Dostęp do czasopisma w wersji online
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy