Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat numeru

2 lipca 2019

NR 7 (Czerwiec 2019)

Prowadzenie firmy i księgowości. Co się zmieniło, co się zmieni?

0 16

Zmiany prawnopodatkowe, których ostatnio nie brakowało, i których znów możemy spodziewać się w 2020 roku, nawet jeśli docelowo ułatwiają prowadzenie działalności gospodarczej, zawsze 
są wyzwaniem dla działów finansowo-księgowych. Nowe rozwiązania to nie tylko uproszczenia w sprawozdawczości księgowo-podatkowej, ale też większe obowiązki administracyjno-księgowe, wzmożone kontrole i sankcje za błędy w rozliczeniach. Warto zatem wiedzieć, co się zmieniło i co się zmieni.

Ostatnie lata to dla przedsiębiorców duże zmiany w zakresie zakładania i prowadzenia firmy, a także – co bardzo istotne – księgowości.

– Wprowadziliśmy wiele rozwiązań, które mają ułatwić życie polskim przedsiębiorcom, wśród nich: Konstytucję Biznesu, Pakiet MŚP, Mały ZUS czy ułatwienia dla startupów – mówi Wojciech Paluch, Dyrektor Departamentu Małych i Średnich Przedsiębiorstw w Ministerstwie Przedsiębiorczości Technologii (MPiT).

Z danych MPiT wynika, że między 30 kwietnia 2018 roku a 22 kwietnia 2019 roku do CEIDG złożono prawie 323 tys. wniosków o rozpoczęcie działalności (ponad 900 dziennie). To o niemal 4% więcej niż w analogicznym okresie rok wcześniej. Dodatkowo wzrósł stopień przeżywalności podmiotów osób fizycznych. Od czasu wejścia w życie Konstytucji Biznesu liczba wniosków o wykreślenie firmy z CEIDG spadła o ponad 7% (w stosunku do analogicznego okresu rok wcześniej). Ponadto – według szacunków MPiT – do końca marca br. ok. 74% uprawnionych przedsiębiorców (tj. ok. 182,5 tys. spośród 246,5 tys. uprawnionych) skorzystało z ulgi na start. Oprócz tego praktyka orzecznicza ostatnich miesięcy dowiodła, że naruszenie zasad ogólnych Konstytucji Biznesu może stanowić przesłankę wzruszania decyzji urzędników (postanowienie NSA z 5 grudnia 2018 roku, sygn. akt II OSK 3297/18). 

– Na koniec 2018 roku w rejestrze REGON wpisanych było 3 mln 111,7 tys. osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, tj. o 3,7% więcej niż na koniec 2017 roku – podkreśla Wojciech Paluch. – Jeśli chodzi o Mały ZUS, to w pierwszym roku ponad 130 tys. podmiotów, czyli ponad 70% uprawnionych, skorzystało z tego rozwiązania – dodaje.

Optymizm potwierdzają badania 

Optymistyczną opinię Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii wydają się potwierdzać badania PARP prowadzone w ramach międzynarodowego projektu Global Entrepreneurship Monitor. Wynika z nich, że z roku na rok klimat dla przedsiębiorczości w Polsce jest oceniany coraz lepiej nie tylko przez przedsiębiorców, ale i ogół społeczeństwa. Większość dorosłych Polaków postrzega przedsiębiorczość jako dobrą ścieżkę kariery zawodowej (86%). Znacznie przewyższamy pod tym kątem Europę (średnia europejska to 61%).

 – Poprawiają się postawy przedsiębiorcze Polaków. Obecnie 7 na 10 Polaków dostrzega szanse biznesowe w swoim otoczeniu (4/10 w 2004 r.). Co drugi Polak jest przekonany, że posiada wystarczające umiejętności i wiedzę do prowadzenia firmy. Jednocześnie mniej odczuwalne jest odium odrzucenia społecznego z powodu porażki w biznesie (obecnie 31% Polaków, którzy dostrzegają okazje biznesowe w swoim otoczeniu, nie zakłada firmy z powodu strachu przed niepowodzeniem, w 2004 r. było to 38%) – mówi Paulina Zadura-Lichota, Dyrektor Departamentu Analiz i Strategii PARP. – Zmiany jakościowe dotyczące przedsiębiorczości widoczne są także we wzroście odsetka kobiet prowadzących młode firmy względem mężczyzn zaangażowanych w tego typu działalność – obecnie na 10 mężczyzn przypada 7 pań, w 2004 roku było ich jedynie 4 –
dodaje.

W opinii Łukasza Czucharskiego z Komitetu Podatkowego Pracodawców RP wyjątkowo dobra koniunktura, zarówno w Polsce, jak i na świecie, niewątpliwie sprzyja prowadzeniu biznesu. Dzięki temu jesteśmy świadkami wyraźnego rozwoju przedsiębiorczości, szczególnie w sektorze MŚP. Zdaniem eksperta zakładaniu nowych działalności sprzyjają wymienione przez Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii ulgi, tj. ulga na start czy Mały ZUS. 

– Życie przedsiębiorcy nie jest jednak usłane różami – mówi Łukasz Czucharski. – Oprócz niezaprzeczalnych korzyści wiążących się z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej, trzeba liczyć się z wieloma wyzwaniami. Trudności w zdobyciu finansowania czy pozyskaniu odpowiednich pracowników to tylko niektóre z nich – podkreśla. 

Słaba aktywność inwestycyjna 

Zdaniem Elżbiety Lutow, Dyrektora Zespołu ds. Rozwoju Przedsiębiorczości w Związku Rzemiosła Polskiego, kluczowe znaczenie ma pytanie, dlaczego, pomimo wprowadzonych przez rząd wielu dobrych regulacji prawnych i silnego wzrostu popytu wewnętrznego, przedsiębiorcy nie odbierają tych sygnałów i ich aktywność inwestycyjna jest nadal słaba. 

– Uważamy, że rząd powinien dokonać oceny, w jakim stopniu efekty dobrej koniunktury ostatnich czterech lat trafiły do podmiotów zagranicznych (m.in. rynkowy import konsumpcyjny), a w jakim dotyczył podmiotów krajowych, w tym małego biznesu. Bez dokonania rzetelnej oceny tego problemu ograniczamy możliwość oceny warunków działalności przedsiębiorstw w Polsce, w tym MŚP – twierdzi ekspertka Związku Rzemiosła Polskiego. 

Problemy i bariery

Dużo bardziej pesymistyczną opinię na temat warunków prowadzenia biznesu w Polsce wyraża Jakub Bińkowski, Sekretarz Departamentu Prawa i Legislacji w Związku Przedsiębiorców i Pracodawców. – Warunki prowadzenia biznesu w Polsce oceniamy jako znajdujące się w dolnej granicy przeciętności. Ze wszystkich rankingów wynika, że mamy jeden z najmniej przyjaznych systemów podatkowych w Europie, i to – jak się wydaje – jest naszą główną bolączką. Mimo działań mających na celu redukcję barier administracyjnych, często zdarza się tak, że w ich miejsce nakładanych jest wiele nowych, niejednokrotnie jeszcze bardziej dokuczliwych obowiązków. Istotnym problemem jest też fakt, że całkiem dobre rozwiązania ustawowe bywają wykonywane przez administrację w zły, niekorzystny dla przedsiębiorców sposób – wymienia ekspert. – Ostatecznie, na otoczenie regulacyjne dla firm w Polsce składa się niestabilne, skomplikowane i niespójne prawo, bardzo zły system podatkowy, a także ukierunkowana przeciwko przedsiębiorcom działalność części administracji – dodaje. 

Wzmożone kontrole 

W opinii Elżbiety Lutow ze Związku Rzemiosła Polskiego w warunkach niestabilnych przepisów podatkowych – a zdaniem ekspertki tak jest od wielu lat (mnogość zmian przepisów w trakcie roku, np. ustawa o PIT w 2018 roku była nowelizowana 22 razy) – przedsiębiorca powinien szczególnie zwrócić uwagę, czy stosuje aktualne przepisy, np. ustalenie prawidłowej stawki VAT, obowiązek korekty w VAT wynikający z ulgi na złe długi (w 2019 r.skrócony ze 150 do 90 dni), czy zmiany przeznaczenia środka trwałego.

– Z ostatnich sygnałów płynących od administracji skarbowej wynika, że mają być wzmożone kontrole w niektórych branżach (mechanika pojazdowa, gastronomia, usługi budowlane). Są to branże, w których udział firm rzemieślniczych jest znaczny. Wszystkie te okoliczności wskazują, że przedsiębiorcy mogą się obawiać wzmożonych kontroli, których skutkiem mogą być konsekwencje finansowe – ostrzega Elżbieta Lutow.

Większe obowiązki administracyjno-księgowe 

Podobnego zdania jest Kaja Kwaśniewska, Ekspertka BCC ds. małych i średnich przedsiębiorstw. Twierdzi ona, że zmieniające się niezwykle często i szybko przepisy prawne i podatkowe nie prowadzą do uproszczenia i lepszego funkcjonowania prawa, a nakładają coraz większe obowiązki, przede wszystkim administracyjno-księgowe. 

– Prowadzenie firmy to ciągła walka z czasem i nieuczciwą konkurencją, zdobywanie i realizacja zamówień, egzekwowanie zapłaty i ogromna biurokracja. W tak krótkim czasie tak duża liczba nowych obowiązków: prawnych, podatkowych, informacyjnych, pracowniczych, i wymagających od przedsiębiorców poważnych zmian infrastrukturalnych i kadrowych obciąża przede wszystkim małych przedsiębiorców – wymienia Kaja Kwaśniewska.

Jej zdaniem przepisy generują wiele czynności do wykonania, często zbędnych z punktu widzenia ich późniejszego wykorzystania. Wymagają ich wielokrotnego powtarzania, z nadmiernym zakresem restrykcyjnych obowiązków, często też nie przystają do aktualnych uwarunkowań....

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "MŚP Biznes"
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • Dostęp do czasopisma w wersji online
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy